معرفی طاق بستان کرمانشاه

معرفی طاق بستان کرمانشاه

معرفی طاق بستان کرمانشاه


طاق بستان کرمانشاه
طاق بستان یکی از ارزشمندترین آثار تاریخی ایران است که در شهر کرمانشاه واقع شده است، بنایی باشکوه و جادویی از دوره ساسانیان که هر ساله پذیرای گردشگران داخلی و خارجی زیادی است.
طاق بستان، یک یادگار تاریخی از زمانهای گذشته و از دوران ساسانیان که در قرن سوم میلادی ساخته شده، است. این مجموعه در شمال غربی شهر کرمانشاه و در دامنه ی کوهی به همین نام قرار گرفته است. در طاق بستان می توان سنگ نگاره هایی که نشان دهنده ی تاج گذاری خسرو پرویز و اردشیر دوم و شاهپور دوم و سوم است را دید. سنگ نبشته ها هم که بخش دیدنی دیگری از این بنای تاریخی است.
در واقع طاق بستان از ۲ طاق بزرگ و کوچک تشکیل شده است که روی طاق بزرگ تر می توان تاجگذاری خسرو پرویز و روی طاق های کوچک تر، تاجگذاری شاهپور دوم و سوم را دید، همچنین سنگ نگاره ای که مربوط به تاج گذاری اردشیر دوم است هم به چشم می خورد.
طاق بستان کرمانشاه

روی طاق بزرگ دقیقا چه چیزی قرار دارد؟


در ورودی طاق می توان تصاویری کنده شده روی سنگ از فرشتگان بالدار، تصاویری از شکار و فیل و اسب دید که می توان آنها را نشانی از مراسم شادی دانست.
همانطور که در بالا گفته شد، این مجموعه دارای یک طاق بزرگ است که روی آن، تاجگذاری خسرو پرویز به چشم می خورد و می توان آن را مهم ترین اثر طاق بستان دانست. در این طاق ۳ تندیس وجود دارد که فروهر در سمت راست، آناهیتا در سمت چپ و شاه در میان آنها قرار گرفته است. با فروهر که مطمئنا آشنا هستید، آناهیتا هم فرشته ی آب و سمبل سرسبزی است.
طاق بستان کرمانشاه
زنانی که در حال نواختن چنگ و دیگر آلات موسیقی هستند، بخش دیگری از زیبایی های طاق بستان هستند.
در زیر نقش تاج گذاری خسرو پرویز، فردی سوار بر اسب قرار دارد که مشخص نیست که این سوار چه کسی است یا یک رزم جوست یا خسرو پرویز یا پیروز ساسانی. اما نشان دهنده ی فر و قدرت شاه و ایرانیان است.

روی طاق کوچک دقیقا چه می بینیم؟


طاق کوچکتر، دارای سنگ نبشته ها و کتیبه هایی است که به خط پهلوی نوشته شده اند، بخش دیگری از این طاق مختص به سنگ نگاره هایی از تاجگذاری شاهپور دوم و سوم است.

سنگ نگاره ای که از دوران قاجار است!


طاق بستان کرمانشاه
جالب است بدانید در بخش دیگری از طاق بستان، سنگ نگاره ای وجود دارد که متعلق به دوران قاجاریان است و با کتیبه ای که به خط نستعلیق است، حجاری شده است که نشان دهنده ی مجسمه ی پسر فتحعلی شاه قاجار است و در کنار او شعری نوشته شده است. طبق این شعر، محمد علی میرزا که پسر فتحعلی خان قاجار باشد، خسرو پرویز را دربان خود می داند و طاق بستان را به کوه طور تشبیه مرده است!
طبق گفته هایی، فرشی از جواهر روی کف طاق بستان بوده است که در جریان حمله ی اعراب، میان فرمانده های عرب تقسیم شده است.

منبعکالی گشت

آشنایی با قلعه فلک الافلاک خرم آباد

آشنایی با قلعه فلک الافلاک خرم آباد

آشنایی با قلعه فلک الافلاک خرم آباد


قلعه فلک الافلاک
دژ شاپورخواست در دوران ساسانیان ساخته شد اما در دوران قاجار نام آن به قلعه فلک الافلاک تغییر یافت. قلعه بر فراز تپه ای نزدیک به شهر خرم آباد ساخته شده است. در گذشته دوازده برج درون قلعه خرم آباد قرار داشت که تنها هشت مورد از آن ها توانستند از گذر زمان جان سالم به در ببرند. امروزه قلعه تبدیل به نمادی از شهر خرم آباد و استان لرستان شده است.

ویژگی های قلعه:


چشمه گلستان از دامنه شمالی تپه ای که قلعه فلک الافلاک بر روی آن ساخته شده است جاری می شود، اما آب آشامیدنی از چاهی به عمق ۴۰ متر که دورن قلعه حفر شده است تامین می شود. قلعه وسعتی به اندازه ۵۳۰۰ متر مربع دارد و ۲۲۸ از محیط های اطرافش متعلق به محوطه آن هستند. بلندترین دیوار آن ۲۲٫۵ متر بالاتر از سطح زمین قرار گرفته است. داخل قلعه از چهار سالن بزرگ، دو حیاط خلوت، چندین تالار کوچک، اتاق ها و دروازه هایی به سمت شمال ساخته شده است.
قلعه فلک الافلاک

پیشینه:


قلعه در زمان قاجار و دوران سلطنت فتحعلی شاه بازسازی شد. در دوران باستان و زمان فرمان روایی سلسله ساسانیان قلعه فلک الافلاک یا دژ شاپورخواست از اهمیت زیادی برخوردار بود و اسرای رومی را در آن زندانی می کردند. در قرن چهارم هجری قمری به عنوان مقر حکومت آل حسنویه (حاکم لرستان) و گنجور در زمان آل بویه در آمد. پس از آن برای مدتی تبدیل به خزانه داری خاندان بدر و مقر حکومت حاکمان لرستان شد. در دوران پهلوی از آن به عنوان پادگان نظامی و زندان سیاسی استفاده شد.
قلعه فلک الافلاک
سر انجام در سال ۱۳۴۹ قلعه خرم آباد در آثار ملی ایران به ثبت رسید و چند سال بعد تبدیل به موزه ای شد که امروزه در آن آثار بسیار ارزشمندی نگهداری می شود. در سال های اخیر با مرمت نمای بیرونی و داخل قلعه موزه ‌های باستان ‌شناسی، مردم شناسی، آزمایشگاه مرمت اشیاء، مرکز فروش تولیدات فرهنگی و چایخانه سنتی در این مجموعه فرهنگی تاریخی راه‌ اندازی شده ‌است.
هنگامی که اسکندر مقدونی به ایران حمله کرد، حاکمان زمانه تصمیم گرفتند تا اشیا با ارزشی از جنس طلا و نقره را در آن پنهان کنند و این گونه آن ها را از دست اسکندر محفوظ بدارند. بعد از گذشت دوهزار سال اشیا عتیقه به صورت تصادفی توسط دزدان! پیدا شدند، تعدادی از این اشیا مرمت شدند و امروزه در موزه قلعه از آن ها نگهداری می شود.
درون قلعه خرم آباد آزمایشگاهی مجهز برای مرمت اشیا باستانی احداث شده است و در کنار آن کتابخانه ای با کتب نفیس قرار دارد.

معماری:


قلعه خرم آباد ۵۳۰۰ متر مربع وسعت دارد و ارتفاع بلندترین برج آن ۲۲٫۵ متر بالاتر از تپه است. مصالحی که در ساخت قلعه از آن استفاده شده است سنگ، آجر (قرمز و بزرگ)، خشت و ملات گچ و آهک می باشد. ورودی قلعه نیز در برج جنوب غربی به عرض ۱۰ متر و ارتفاع ۳ متر ساخته شده است.
در طی سال های گذشته بارها قلعه را تعمیر و مرمت کرده اند که عمده تغییرات در دوران صفویه و قاجار انجام شد. مردم بومی و برخی اسناد تاریخی می گویند تا ‌صد سال پیش بارویی دولایه، خشتی و دوازده برجی پیرامون بنای فعلی وجود داشته که اکنون تنها دو برج از آن در شمال غربی و جنوب شرقی باقی مانده است.
قلعه فلک الافلاک
در قلعه دو حیاط قرار دارد که اولین آن ها توسط چهار برج احاطه شده است. دو مورد از این برج ها در شمال و شمال غربی و دو مورد دیگر در جنوب غربی و جنوب قرار گرفته اند. حیاط دوم نیز ساختاری شبیه به حیاط اول دارد. در چهار سوی آن تالارهایی بزرگ ساخته شده که به یکدیگر راه دارند. این جا همان نقطه ای است که امروزه تبدیل به موزه شده است.
حمام در شمال اولین حیاط قرار دارد و چاه نیز در نزدیکی آن حفر شده است تا بتوانند آب مورد نیاز برای مصرف در حمام را به راحتی تامین کنند. تا اواخر حکومت قاجاریان از حمام استفاده می شد و آثار به جا مانده از این دوران هنوز قابل مشاهده است. چاه نیز در کنار حمام بود و در پشت یک طاق بلند حفر شده بود. چاه با استفاده از برش های صخره به سرچشمه آب گلستان راه یافته است و تا ۴۰ متری عمق زمین پیش رفته است. در زمان های قدیم آب مورد نیاز ساکنان قلعه فلک الافلاک از این چاه تامین می شد و امروز نیز قابلیت بهره برداری از آن وجود دارد.

ترک بر تن فلک الافلاک
زلزله ای که در سال گذشته در غرب کشورمان اتفاق است، علاوه بر تمام خسارات جانی و مالی که به مردم منطقه وارد کرد به بسیاری از آثار باستانی کشور را نیز آسیب رساند. بلافاصله پس از وقوع این زلزله کارشناسان حوزه میراث فرهنگی لرستان از قلعه خرم آباد بازید کردند و نسبت به عدم خسارت به این اثر تاریخی اطمینان دادند. اما از آن زمان همواره وقوع زمین لرزه در منطقه ادامه داشته است و این قلعه قدیمی توانایی مقابله با یک زلزله بزرگ را ندارد.
در حال حاضر ترک هایی به عمق سه متر بر روی دیوارهای آن مشاهده می شود. متاسفانه این قلعه ارزمشند و تاریخی به حال خود رها شده است.

آثار دیدنی نزدیک به فلک الافلاک:


مناره آجری: سازه مشهوری است که ۹۰۰ سال پیش در جنوب شهر ساخته شد. ارتفاع مناره به ۳۰ متر می رسد و مساحت پایه آن ۵٫۵ متر است.

سنگ نبشته: نوشته هایی به خط کوفی که در شمال قلعه فلک الافلاک قرار گرفته است. ارتفاع آن به ۳٫۵ متر می رسد و قدمت آن به قرن ششم میلادی باز می گردد. بر روی آن احکامی را درباره بخشش مالیات، چراندن دام در چراگاه‌های شاپورخواست و ممنوع کردن برخی سنت‌های ناپسند نوشته شده اند.

پل شکسته یا پل شاپوری: پلی در مرکز شهر خرم آباد است که در دوران ساسانیان ساخته شد طول آن ۳۵۰ متر و عرض آن ۵٫۸ متر است. ارتفاع برج از بستر رودخانه ۸ متر است.

منبع:الی گشت

سال نو چینی مفاهیم تاریخچه و سنت های آن

سال نو چینی مفاهیم تاریخچه و سنت های آن

سال نو چینی مفاهیم تاریخچه و سنت های آن:

روزی روزگاری دیو وحشتناکی به نام نیان Nian وجود داشت که دهکده ای را به شدت شکنجه داده و بچه ها را در یک حرکت می بلعید. این دیو هر سال در دهکده ظاهر می شد و روستاییان نیز از نظر او پنهان شده و برای ایمنی خود دعا می کردند. رهایی از دست این دیو تنها زمانی ممکن شد که مردمان دهکده متوجه شدند نیان از صداهای بلند و رنگ قرمز می ترسد. برای شکست دادن این دیو، آنها هم برای خود و هم روی درب خانه هایشان از رنگ قرمز استفاده می کردند تا دیو را بترسانند. از آن زمان، این روز به نام Guo Nian نامیده شده است (guo به معنای گذر و nian به معنای سال) به عبارتی «سپری شدن و نابودی یک سال». و اینگونه است که چینی ها از این روز به عنوان روزی فرخنده یاد می کنند چرا که برای آن ها حیاتی دوباره و رستگاری به همراه می آورد.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

داستانی که گفته شد یکی از ورژن های تاریخچه ی سال نوی چینی یا همان فستیوال بهاره است که به باور عده ی زیادی وقوع این رویداد با آغاز سلسله ی شانگ (1766-1122 قبل از میلاد) همراه بوده است. برخی نیز بر این باورند که قدمت این مراسم بیش از اینها باشد. به هر صورت از جمله دلایل اصلی برای جشن گرفتن فستیوال بهاره، قدردانی سالی پر تلاش، استراحت کردن و آرامش یافتن در کنار خانواده و آرزوی سالی پربار می باشد. سال نو یکی از طولانی ترین تعطیلات عمومی در چین است که در آن بیشتر افراد به مدت 7 روز پیوسته تعطیل هستند!

بر اساس تقویم قمری، سال نوی چینی معمولا بین 21 ژانویه و 20 فوریه قرار می گیرد و درست مانند سایر جشن های سال نو در تمام دنیا، باور غالب این است: « همانگونه که سال جدید را آغاز کنید، تا پایان نیز روی شما اثر خواهد گذاشت.» البته آنطور که پیداست احترام به سنت های قدیمی آهسته آهسته رو به افول است، این مورد مخصوصا در نسل های جوان تر و در محیط های شهری بیشتر دیده می شود؛ اما هر چه که باشد همچنان فعالیت هایی مختص سال نو در بین چینی ها وجود دارد که در این زمان از انجام دادن آنها لذت می برند.

غذا و نوشیدنی

غذا نقش مهمی در مراسم سال نو چینی بازی می کند و چینی ها تعداد مشخصی غذا را به جهت آوردن انرژی مثبت به زندگیشان در این مراسم مصرف می کنند. شام شب سال نو مهم ترین غذای این جشن است که مشابه آن در کشورهای غربی می توان به ناهار روز کریسمس اشاره نمود، ناهاری که به عنوان عاملی برای دور هم جمع شدن خانواده از نسل های مختلف در نظر گرفته می شود. فستیوال بهاره در چین به دلیل مهاجرت عمده افراد در بین مرزهای چین شناخته می شود چرا که هزاران نفر مسافت های طولانی را می پیمایند تا مطمئن شوند که در این زمان خاص کنار افراد مورد علاقه ی خود هستند ( حتی اگر این موضوع به معنای ایستادن در یک قطار بسیار شلوغ آن هم به مدت زمان 20 ساعت باشد).

هرچند غذاهای سنتی از خانه ای به خانه ی دیگر و استانی به استان دیگر متفاوت هستند اما ایده ی اصلی پشت آنها و آنچه ارائه می دهند یکسان باقی می ماند.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

تعدادی از غذاهای این مراسم عبارتند از:

ماهی : ماهی نماد ثروت، سلامت یا بهروزی بیشتر برای سال پیش رو و همچنین سمبل خوش شانسی است. طبق باور عموم ماهی باید به عنوان آخرین غذا مصرف شود و آن هم نه به طور کامل تا ثروت و سلامت مازاد را برای افراد به ارمغان بیاورد.

دامپلینگ : دامپلینگ یکی از غذاهای بسیار سنتی چینی است که البته محبوبیت زیادی در استان های شمالی این کشور دارد. این غذا از قرار دادن قطعات کوچک گوشت به همراه سبزیجات در لایه ی نازک خمیری و به شکل شمش های نقره تهیه می شود که نمادی از پول و ثروت به شمار می رود. باور چینی ها این است که هر چه بیشتر دامپلینگ بخورند، ثروت بیشتری نیز به دست آورند!!

نیانگائو : نیانگائو کیک سال نو سنتی چینی است که از برنج چسبناک، خرما، شکر و برگ درخت سدر آماده می شود و به عنوان نماد بخت و اقبال روافزون در سال پیش رو به کار می رود.

10.jpg

تانگویان : تانگویان توپ های کوچک و شیرین (تقریبا شبیه دامپلینگ) هستند که از آرد برنج چسبناک تهیه شده و پس از پخته شدن به شکل سوپ سرو می شوند. گرد بودن این کره های برنجی نماد اتحاد خانواده و دور هم جمع شدن در این ایام فرخنده است.

3.jpg

دکور و خانه داری

اگر در ایام سال نو گذرتان به چین بیفتند و از خیابان های آن عبور کردید با تعداد زیادی فانوس، دوبیتی های چینی و تزئینات کاغذی مواجه می شوید که روی درب خانه ها نصب شده اند تا نیروهای اهریمنی را دور کرده و بخت و اقبال خوش را برای خانه ها و صاحبانشان به همراه بیاورند، نکته ی جالب تر اینکه تمامی این تزئینات به رنگ قرمز هستند. حتی بانک ها و نهاد های رسمی نیز بخش های بیرونی ساختمان های خود را با رنگ قرمز و طلائی می پوشانند تا از آمدن سالی نویدبخش اطمینان حاصل کنند. بیشتر این اشعار و تزئینات کاغذی دارای کلمه ی چینی fu هستند که به معنای خوش شانسی می باشد.

علاوه بر تزئینات، خانواده های چینی گوشه گوشه ی خانه را تمیز می کنند تا گرد و غبار و بخت بد سال گذشته به طور کامل پاک شود.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

فعالیت های فرهنگی و سنت ها

شو سوئی

درست مانند افرادی که سال نو را طبق تقویم میلادی جشن می گیرند، بعد از شام دورهمی، خانواده ها تا نیمه شب بیدار می مانند تا مراسم آتش بازی را تماشا کرده یا خودشان آتش بازی کنند. این فشفشه ها به یاد دیو افسانه ای نیان که در داستان های باستانی شکست داده شد روشن می شوند تا نیروهای اهریمنی را دور کرده و آغاز سال نو را جشن بگیرند.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

پاکت های قرمز

داخل این پاکت های قرمز پول قرار داده و آنها را به عنوان نماد شانس و محافظت در برابر دیو افسانه ای به نام سوئی به کودکان می دهند، داستان ها اینگونه روایت می کنند که این دیو در جشن سال نو ظاهر شده و با تماس سر کودکان آنها را نفرین می کرده است. در گذشته، والدین سکه ها را با نوارهای قرمز رنگ بسته و آنها را زیر بالش کودکان به عنوان طلسم محافظ قرار می دادند. در حال حاضر، تقدیم پاکت های قرمز رنگ به خودی خود کافی است.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

لباس جدید

چینی ها باور دارند که در سال جدید همه چیز باید نو باشد تا یک آغاز دوباره را تداعی کند و به همین دلیل است که افراد در اولین روز سال جدید لباس های نو می پوشند. در فستیوال ها و رویدادهای مهم رنگ قرمز بهترین انتخاب است چرا که نمایانگر سلامتی، ثروت و خوشحالی می باشد.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

ملاقات با دوستان و خانواده

به عنوان یکی از فعالیت های اجتماعی در روز اول سال جدید، مردم لباس های نو خود را به تن کرده و به دید و بازدید از فامیل می پردازند.

اژدها و رقص شیر

اژدها و شیر به عنوان نمادهای خوش شانسی، سمبل های فرهنگ چینی هسستند. نمایش اژدها و شیر با صدای طبل و سنچ همراه شده و یکی از هنرهای محبوب بین چینی ها به شمار می رود. البته در نظر داشته باشید که چنین نمایش هایی بیشتر در شهرهای بزرگ مانند شانگهایی، پکن و هنگ کنگ برگزار می شوند.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

سنت های عصر دیجیتال

مسلم است که جامعه ی امروز، یک نهاد تکنولوژی محور است، به همین دلیل در سال های اخیر برخی سنت های جدید مخصوصا بین نسل های جوان تر باب شده اند که از آن جمله می توان به هدیه های نقدی مجازی اشاره کرد. این هدیه ها پاکت های قرمز دیجیتالی هستند که شما می توانید از طریق سرویس های پیام رسان مانند وی چت آن را به دست عزیزان خود برسانید. این پاکت ها می توانند حاوی وجه نقد و آرزوی خوب شما باشند!

یکی دیگر از سنت های مدرن، جشن تلویزیون چین CCTV (China Central Television) است، رویدادی هنر و نمایشی که از مهمانان آن هنرمندان مشهور هستند. افراد زیادی شب سال نو بیدار مانده و این مراسم را همزمان با شمارش معکوس شروع سال نو تماشا می کنند.

سال نو چینی : مفاهیم، تاریخچه و سنت ها

ایده ی کلی درباره ی فستیوال بهاره

برای بعضی ها پیوند خانوادگی یکی از مهم ترین جنبه های فستیوال بهاره است به خصوص آن دسته از افرادی که بستگانشان در استان های مختلفی زندگی می کنند و از آنجا که چین کشور بسیار وسیعی است قدر زمان با خانواده به خوبی دانسته می شود. با توجه به اینکه تعطیلات سال نو هیچ کس مدرسه و کار ندارد، بهانه ای پذیرفته نیست و همین موضوع به افراد اجازه می دهد که دور هم جمع شوند. این زمان، موقعی است که بیشترین تعداد افراد در فرودگاه ها، ترمینال های اتوبوس و قطار قابل رویت هستند.

برای دیگران به خصوص نسل های جوان تر، سال نو علاوه بر فراغت از مدرسه و دریافت پاکت های قرمز خوش شانسی می تواند به معنای بازدید با بستگان و دوستان و بازی کردن با آنها باشد.
منبع: لست سکند

آشنایی با ارگ طبس

آشنایی با ارگ طبس

آشنایی با ارگ طبس


ارگ طبس
طبس یا تبس در بخش غربی استان خراسان جنوبی قرار دارد. این شهر کویری که مرکز شهرستان طبس است از نظر تاریخی بسیار مورد توجه محققان و تاریخ نگاران است. در این شهر تاریخی بقایای ویرانه های تاریخی یک بنا وجود دارد که به ارگ طبس معروف است.
شهر تاریخی طبس و این قلعه ی تاریخی که قدمت آن به هزار سال قبل می رسد به عنوان یک نقطه تاریخی همواره مطرح بوده و مکانی برای مطالعات تاریخی و کاوش و جستجوهای باستان شناسی، نظر محققان را به خود جلب کرده است. یکی از ویژگی های جالب توجه این قلعه این است که ارگ طبس علاوه بر آن که در طول تاریخ اتفاقات زیادی را شاهد بوده، در گذر زمان پذیرای شخصیت های مطرح تاریخی و افرادی مثل ناصرخسرو شاعر نامدار کشورمان بوده است.
ارگ طبس
به گفته تاریخ نگاران، حکیم ناصر خسرو قبادیانی شاعر بلند آوازه ایران ما، ۱۷ شبانه روز در این قلعه بوده است. در نتیجه کاوش های باستان شناسان کتیبه از این مکان کشف شده که در آن اسم قلعه، ارگ کهن ثبت شده بنابراین گویای این مطلب است که این قلعه قدمتی قابل توجه دارد و در گذشته به آن ارگ کهن می گفتند. در ایرانگردی امروز الی گشت، با هم به ارگ کهن یا ارگ طبس می رویم تا بیشتر با این یادگار تاریخی آشنا شویم.

درباره ارگ طبس :


کهن دژ یا ارگ طبس که در این شهر کویری بنایی تاریخی محسوب می شود بر اساس نوشته های محققان تاریخ گذشته و اشاره های مورخان سده های آغازین اسلام از جمله بلاذری قدمت این اثر را بیشتر از ١٠٠٠ سال قبل دانسته اند. در بسیاری از متون تاریخی از جمله همین کتاب بلذری به نام فتوح البلدان که در قرن سوم هجری قمری نگارش آن انجام شده به دژ طبس یا ارگ طبس و حصار آن اشاره شده، همچنین چنان که گفتیم حضور ناصر خسرو شاعر ایرانی قرن پنجم هجری قمری که به مدت هفده شبانه روز میهمان امیر گیلکی بن محمد در این ارگ بوده تردیدی در قدمت این مکان باقی نمی گذارد.

ناصر خسرو در سفرنامه ی معروفش ضمن توصیف طبس به وجود ارگ در این شهر اشاره کرده است. ارگ تاریخی طبس در طی تاریخ و در ادوار مختلف از گزند آسیب ها و حوادث طبیعی بی نصیب نمانده و خسارات زیادی دیده است اما بارها مرمت و بازسازی شده است از جمله یک بار در سال ١٢١۶ هجری قمری یکی از مرمت ها انجام شده و تا چندین سال پیش سنگ نوشته ای بر سردر ارگ وجود داشته که در آن نام ارگ کهن بوده است. میر حسن خان در این سال ارگ را توسعه داده این بنا دارای ۶ برج بوده که یکی از برج ها به برج نادر میرزا معروف گشت.

بقایای ارگ تاریخی
تاریخ دانان وجه تسمیه این برج را زندانی شدن نادرمیرزا در آن می دانند که این شخص بدستور میر حسن خان در این برج محبوس بوده است. یک بار دیگر در سال ١٢٩٢ هجری قمری و در دوره حاکمیت عمادالملک حاکم وقت طبس این ارگ مورد تعمیر و بازسازی قرار گرفته است.

ارگ طبس پیش از زلزله ی این منطقه در دهه های قبل تنها یک تن ساکن داشته که این شخص مرد فقیر تنهایی به اسم آق سید علی میرزا بود و زندگی خود را از راه کمک های بازدید کنندگان ارگ می گذرانده و از این طریق تامین معاش می کرده اما این آق سید علی میرزا هم در زلزله سال ۱۳۵۷ طبس مثل ارگ این شهر به تاریخ پیوست و تنها نامی از او باقی ماند.
این اثر تاریخی طبس در اثر زلزله ای که در سال ۵۷ در این منطقه رخ داد دچار ویرانی شدیدی شد و در سال های گذشته میراث فرهنگی برای مرمت و بازسازی آن فعالیت هایی را انجام داد و قسمت های زیادی از این ارگ آوار برداری شد که در نتیجه دیوارها و دالان های ارگ دوباره نمایان شد.

نکته جالب دیگر اینکه در این کاوش ها پیکر پیرمرد تنهای ارگ، آق سید علی میرزا هم با اینکه ٢٠ سال از زمان وقع زلزله و فوت او گذشته بود با این حال هنوز بقایای جسد او سالم پیدا شد. برای مرد تنهای طبس در همان محل ارگ خانه ای ابدی در نظر گرفتند و به خاک سپردند اتاقک کوچکی هم بر آرامگاهش بنا کردند.

ویژگی های ارگ طبس:


از نوشته های ناصر خسرو در سفرنامه معروفش چنین بر می آید که امیری عادل که پیشتر نام او را گفتیم بر این شهر حکومت داشت و همچنین عدالت و امنیت طبس را توصیف کرده است. در نوشته های مورخان دیگر هم چنین توصیفاتی به چشم می خورد که نزهه القلوب حمدا… مستوفی، روضه الصفا میرخواند، تاریخ کرمان احمد علی وزیری از آن جمله است و در آن به حصار و قلعه طبس اشاره شده است.
بنابراین این ارگ در طی تاریخ پر از فراز و فرودش بارها مورد تهاجم دشمن بوده اما طبق نوشته های همین مورخان و دیگر متون، این دژ مستحکم آن دوره، هیچ وقت به تسخیر و تصرف دشمنان درنیامد. به نوشته بیشتر مورخان شدیدترین یورش به این ارگ، حمله سلطان سنجر سلجوقی در نیمه قرن هشتم بود که ابن اثیر هم در تاریخ اسماعیلیان به آن پرداخته است اما بعد از این یورش و حملات بعدی دیگر چنان که گفتیم این بنا بازسازی و مرمت شد.
ارگ طبس
ارگ طبس شامل پنج منزل بوده و این منازل مثل خانه‌های قدیم شهر طبس دو ایوان شمالی و جنوبی داشته اند که دور تا دور خانه اتاق‌های این منزل بوده است. این خانه ها همچنین حوض آبی وسط حیاط داشته که با آب قنات پر می‌شد. آب این حوض برای مصارف بهداشتی بوده و به جز این حوض در خانه های قدیم طبس حوض آبی برای مصارف خوردنی و آشامیدنی در نظر گرفته می شد.

ارگ طبس
زیرزمین یا سرداب که بقایای آن به طور واضح آشکار است از اجزای دیگر خانه‌ها بوده است. مطبخ یکی دیگر از مکان ها و اجزای تعبیه شده در این خانه بود و گوشه حیاط خانه‌ ها اجاق‌ های مطبخ وجود داشت. به جز این پنج حیاط، ارگ طبس مکان‌های عمومی نیز داشت. این اماکن شامل حمام، حسینیه، مسجد و دیگر جاها بود. همچنین آب انبار بزرگی در قسمت شمال شرق ارگ وجود داشته است. ارگ طبس در سال ۱۳۸۷ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.

ارگ طبس

مسیر دسترسی ارگ طبس:


برای دیدن این ارگ تاریخی باید به استان خراسان جنوبی و شهرستان کویری طبس سفر کرد. مسیر دسترسی این اثر بازمانده از تاریخ، طبس میدان امام خمینی این شهر، میدان واعظ طبسی، خیابان واعظ، کهن دژ است.

سرگذشت ارگ طبس:


این اثر تاریخی بارها از جور زمانه به خود لرزیده و از تازیانه مهاجمان زخم های فراوان تحمل کرده، با این حال هنوز مکانی است که برای علاقمندان به یادگارهای تاریخی مورد توجه است. قسمت های مختلف این ارگ که قابل بازدید است شامل قسمت درب پشت ارگ طبس، درون ارگ و کوچه داخل این بنای تاریخی است.

منبع:الی گشت

معرفی مجموعه ابراهیم خان کرمان

معرفی مجموعه ابراهیم خان کرمان

معرفی مجموعه ابراهیم خان کرمان


مجموعه ابراهیم خان
کرمان از استان های تاریخی و کویری ایران است که صدها جاذبه را در خود جای داده اما به نسبت شهرهای تاریخی دیگری مثل اصفهان و شیراز چندان گردشگر ندارد. شاید اگر این شهر را بیشتر بشناسید و بدانید چه جاذبه های ارزشمندی دارد مشتاق شوید تا سفری به کرمان ترتیب دهید. یکی از جاذبه های این شهر «مجموعه ابراهیم خان» است، مجموعه ای ارزشمند که قدمتش به دوران قاجار برمی گردد و در معماری اش از سبک معماری صفوی الهام گرفته شده است.

درباره مجموعه ابراهیم خان:


تعدادی از حاکمانی که در دوران صفوی و قاجار بر مسند قدرت این شهر نشستند شروع به ساخت مجموعه هایی کردند که چندین و چند بنا را در خود داشت و تسهیلات رفاهی زیادی را برای ساکنان آن منطقه به وجود می آورد. قبلا از مجموعه گنجعلی خان کرمان حرف زدیم که مجموعه ای شامل مسجد، بازار، حمام و … بود؛ مجموعه ابراهیم خان هم مجموعه ای در همین سبک و سیاق است.
مجموعه ابراهیم خان
در دوره ای از حکومت قاجار یعنی در سال های ۱۲۱۶ تا ۱۲۴۰ هجری قمری شخصی به اسم «ابراهیم خان ظهیرالدوله» حاکم کرمان بود او تصمیم گرفت مجموعه ای بزرگ به اسم خود را در گوشه ای از شهر بسازد تا هم رونق بیشتری را برای شهر به وجود بیاورد و هم اثری تاریخی از خود به یادگار بگذارد. ابراهیم خان که رسیدگی به احوال مردم، از او فرمانروایی دوست داشتنی ساخته بود بناهای زیادی را در کرمان ساخت که از مهمترین آن ها مجموعه ابراهیم خان است. در این مجموعه عمارت های زیادی مثل بازار یا قیصریه زرگرها، مدرسه و حمام ساخته شده که بعد از گذشت سالیان دراز همچنان پابرجا هستند و از جاذبه های مهم کرمان شده اند.

معماری مجموعه ابراهیم خان:


از آنجایی که این مجموعه در سال ۱۲۳۱ هجری قمری به دستور ابراهیم خان ساخته شد به نام او هم نامگذاری شده است. این مجموعه که در زمینی به بزرگی ۴۵۰۰ متر مربع درست شده با اینکه ساختش در زمان قاجار بوده اما در معماری اش از سبک صفوی استفاده شده تا این چنین مجموعه ای زیبا و استادانه شکل بگیرد که گردشگران ساعت ها از آن بازدید می کنند. چیزی که معماری این بنا را متمایز کرده استفاده زیاد از کاشی خشتی هفت رنگ است که در معماری های دیگر زمان قاجار و صفوی به این تعداد زیاد دیده نمی شود. قسمت های مختلف این مجموعه به صورت همزمان ساخته شده اند اما فقط بخش «خانه مدرس» آن سال ها بعد توسط فرزندان ظهیر الدوله ساخته شد. قسمت های مختلف این مجموعه را در زیر توضیح می دهیم:

مدرسه:


اینکه این مدرسه دقیقا در چه زمانی ساخته شده مشخص نیست اما اینطور که از روی کتیبه اطراف حیاط مدرسه برمی آید در سال ۱۲۳۲ قمری ساخته شده است. بر روی این دیوارهای اطراف مدرسه، کتیبه ای از «صبای کاشانی» نوشته شده که در بیت آخرش به زمان ساخت مدرسه اشاره شده است. شاید برایتان جالب باشد که بدانید این مدرسه همچنان بعد از گذشت ۲۰۰ سال دایر است و طلبه ها در آن درس می خوانند و حتی اسکان داده می شوند. با تماشای معماری این مدرسه شما هم با ما هم عقیده می شوید که اینجا یکی از زیباترین بناهای ساخته شده در دوران قاجار است. این مدرسه دو طبقه متعلق به مکتب شیخیه است و در چهار ضلع پلان مستطیلی اش، حجره هایی ساخته شده است. یکی از جذاب ترین بخش های این مدرسه، محرابی است که روی آن با کاشی های هفت رنگ پوشانده شده و بازدیدکنندگان دقایقی محو تماشایش می شوند. گچ بری ها، مقرنس کاری ها، کشته بری ها و … از این مدرسه بنایی تماشایی را به وجود آورده و آن را به یکی از اصلی ترین بخش های مجموعه تبدیل کرده است.

حمام:


به قسمت جنوبی بازار قیصریه که بروید سردر حمام را در مقابلتان می بینید، سردری که کاشی‌ کاری هایی خشتی هفت‌ رنگ، زیبایی چشم نوازی را به آن داده است. این حمام هم مثل دیگ حمام های قدیمی ایران برای آبرسانی بهتر و حفظ گرمای داخلی، در پایین تر از سطح زمین درست شده است. سقف حمام، تزئینات جذاب مقرنس کاری دارد که در جذابیت کلی حمام نقش زیادی را ایفا می کند. برای بازدید از داخل حمام از یک راهروی زاویه دار می گذرید و به رختکنی می رسید که در وسط آن حوض زیبایی قرار دارد و گنبد مرکزی و ایوان های جانبی، طراحی کلی آن را تشکیل می دهد.

بازار:


بازاری تاریخی که وادارمان می کند به جای خرید محو تماشای معماری جذابش شویم، در اینجا حتی اجناس داخل بازار هم تاریخی بودن و سنتی بودن فضا را به ما یاداوری می کند. بازار مجموعه ابراهیم خان که به آن «قیصیریه زرگری» هم می گویند در قسمت شرقی مدرسه و حمام قرار گرفته و مثل حمام و مدرسه همچنان فعال است و خرید و فروش در آن جریان دارد. این بازار طولی حدود ۱۰۰ متر دارد و سقف کاربندی شده، جلوه ای تماشایی و تاریخی به آن داده است. بازار به خوبی شکل اولیه خود را حفظ کرده و با ورودی هایی که به سمت آب انبار، مدرسه و حمام دارد می توانید برای رفتن به قسمت های دیگر مجموعه از فضای داخلی همین بازار استفاده کنید.

آب انبار:


در قسمت شمالی بازار، آب انبار ابراهیم خان قرار گرفته است که هر چند امروز غیرفعال است اما زمانی فعال ترین آب انبار کرمان بود و آب قسمتی از شهر را تامین می کرده است. برای طراحی این آب انبار هم از معماری صفوی الهام گرفته شده است. مقرنس کاری ها به همراه کتیبه ای خشتی، زیبایی خاصی را به طاق سردر آب انبار داده است. در این قسمت مخزنی در اعماق زمین وجود دارد که از آن آب برداشت می شد.

منبع:الی گشت

ارگ انار در شهرستان انار کرمان

ارگ انار در شهرستان انار کرمان

ارگ انار در شهرستان انار کرمان


ارگ انار
بنای تاریخی در شهرستان انار کرمان وجود دارد که قدمت آن به دوران پیش از اسلام باز می گردد. ارگ انار در کرمان که یکی از بناهای تاریخی شهرستان انار به حساب می آید، در فهرست آثار ثبتی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران قرار گرفته است. ابن ارگ در دوره صفویه بازسازی و مجدد بازسازی شد و مورد استفاده قرار گرفت.

درباره ارگ انار:


به عقیده باستان شناسان این بنای تاریخی در زمان ساسانیان شکل گرفته و در دوره اسلامی ساخت آن به طور کامل تکمیل شده است. شباهت های ظاهری بین ارگ انار و ارگ بم در شهر بم کرمان وجود دارد و از همین رو مورد استفاده ی این دو ارگ هم شباهت های زیادی بهم داشته اند و در دوران های گذشته هر دو روزگاران مختلفی را گذرانده اند. البته امروزه این بنای تاریخی مورد بی توجهی های زیادی گرفته و جز چند دیواره از آن چیز دیگری باقی نمانده است.
با کاوشگری های بسیاری که بر روی این بنای تاریخی انجام شده باستان شناسان متوجه شدند که ارگ انار تا حدود ۲۵ سال پیش فضای داخلیش سالم بوده اما با نفوذ برخی افراد بسیاری از فضای داخلی این بنای تاریخی تخریب شدند و هم اکنون چند دیواره از آن باقی مانده است.

شهرستان انار:


در جاده یزد-رفسنجان بین دو راهی تهران بندرعباس و تهران کرمان شهرستانی به نام انار وجود دارد به همین از موقعیت نسبتا خوبی برخودار است. شهرستان انار تا شهر کرمان حدود ۲۱۰ کیومتر فاصله دارد و یکی از شهرستان های مهم ایران محسوب می شود چرا که حدود یک چهارم از پسته ای که از شهرستان انار برآورد می شود را صادر می کنند که از لحاظ اقتصادی شهرستانی بسیار پر اهمیت به شمار می رود.
با توجه به آثار و بناهایی که در شهرستان انار قرار دارد قدمت این شهر هم مانند ارگ تاریخی که در آن وجود دارد به دوران پیش از اسلام باز می گردد. در ابتدا نام شهر انار آبان بوده چرا که در اکثر کتاب های قرون سوم و چهارم با این نام از شهر انار یاد شده است. نام انار بیشتر از عهد صفویه رایج شد در اکثر کتب تاریخی مثل المسالک و الممالک، احسن النفاسیم فی معرفت اقالیم ذکر شده و در مورد چگونگی تبدیل آبان به انار در کتب تاریخی مطالبی وجود ندارد.

قلعه داوودآباد:


قلعه ای در محله داوود آباد در شهرستان انار واقع شده است که نام آن هم بر گرفته از نام محله قلعه داوودآباد می باشد. این بنای تاریخی مربوط به دوره های صفویه و قاجاریه بوده و در لیست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. مساحت این قلعه بیش از سه هزار متر مربع بوده و چهار برج به ارتفاع ۹ متر دارا می باشد. باغ هایی از پسته در این باغ وجود دارند که هر روز آنها را آبیاری می کنند. قرار گرفتن این قلعه در معرض مستقیم و گسترده آب، باعث ایجاد شکاف در دیوارهای آن و رویش درختچه‌های کوچک در زیر دیوارها شده‌است. از این قلعه مطابق با آنچه که از آن باستان شناسان متوجه شده اند استفاده نظامی می شده است، قلعه داوود آباد دارای دو طبقه بوده و بخشی از ساختمان‌های داخل آن بر اثر سیل از بین رفته‌ است. بقایای به جا مانده از ساختمان های گلی که در داخل این بنا بوده به کمک کشاورزان خارج شده تا از زمین های قلعه برای کشت پسته استفاده کنند. قلعه داوودآباد نیز یکی از بناهای به جا مانده از تاریخ شهر انار است که کارشناسان میراث فرهنگی بارها و بارها بر اهمیت آن تأکید کرده‌اند.

قلعه دختر بیاض:


روستایی قدیمی در شهرستان انار وجود دارد که آثار تاریخی متعددی در آن به ثبت ملی رسیده اند و قلعه بیاض یکی دیگر از آثار تاریخی این روستا است که قدمت آن به دوران قاجاریه می رسد. این قلعه دارای شش برج کوتاه و بلند می باشد، اما هم اکنون یکی از این برج ها وجود ندارد علت آن هم این بوده که به دلیل راه سازی در جاده ای که این قلعه قرار داشته یکی از برج ها مسطح شده است. ارتفاع دیوارهای این قلعه در حدود ۱۰ متر و ضخامت آن‌ها در پایین حدود ۲ متر می‌باشد. در گذشته از این قلعه به منظور عملیات دفاعی در شهرستان انار استفاده می شده است.

قلعه سنگی ده حیدر:


قعله ای متعلق به دوره پیش از اسلام که هم اکنون جز چند دیوار سنگی از آن چیزی باقی نمانده است. این بنای تاریخی حدود سه کیلومتر قبل تر از کاروانسرای شمش قرار دارد.

خانه خادم آستانه:


خانه خادم آستانه مربوط به اوایل دوره قاجار است و در شهرستان انار، جنب امامزاده محمد صالح واقع شده این اثر در تاریخ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. گردشگران زیادی هنگام سفر به شهرستان انار از این خانه بازدید می کنند.

بقعه امامزاده محمد صالح:


مقبره ای ۸۰۰ ساله در یکی از بهترین و قدیمی ترین امام زاده های استان های کرمان است که در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این مقبره یکی از جاذبه های گردشگری شهرستان انار می باشد که در کوهپایه های این شهرستان واقع شده است.

خانه ابوالحسن‌خانی:


ابولحسن خان اناری یکی از حامان شهرستان انار بوده که از او خانه ای به جا مانده است. قدمت این خانه بیش از ۱۹۰ سال است. سبک ساخت این خانه متعلق به دوره قاجاریه است. این خانه جزء بناهایی است که در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است.

منبع:الی گشت